Türkiye’nin CumhurbaÅŸkanları

Türkiye Cumhuriyeti’nin CumhurbaÅŸkanlarını inceliyoruz. Mustafa Kemal Atatürk’den Abdullah Gül’e uzun uzadıya inceliyoruz.

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu ve ilk cumhurbaÅŸkanı Mustafa Kemal Atatürk; Atatürk, cumhuriyet’in ilan edilmesi’nin hemen ardından cumhurbaÅŸkanlığa seçildi. O zaman ki Anayasamız gereÄŸi 4 yılda bir yenilenen seçimlerde Atatürk 1927, 1931, 1935 tarihlerinde cumhurbaÅŸkanlığı görevinde bulundu. Atatürk’ün en verimli, en dolu olduÄŸu yıllar CumhurbaÅŸkanlığı yıllarıdır. Öyle ki Türkiye’nin kalkınma süreci, geliÅŸmesi ve adını duyurması 1923-1935 yılları arasıdır.

Kadınlara ve erkeklerle eşit haklar verilmesi (1926-1934)
Şapka ve kıyafet devrimi (25 Kasım 1925)
Tekkelerin, zâviyelerin ve türbelerin kapatılması (30 Kasım 1925)
Soyadı Kanunu (21 Haziran 1934)
Lâkapların ve unvanların kaldırılması (26 Kasım 1934)
Uluslararası saat, takvim ve uzunluk ölçülerinin kabulü (1925-1931)
Mecellenin kaldırılması (1924-1937)
Eğitim ve kültür alanındaki devrimler
Öğretimin Birleştirilmesi Yasası (Tevhide-i Tedrisat Kanunu) (3 Mart 1924)
Yeni Türk harflerinin kabulü (1 Kasım 1928)
Türk Dil ve Tarih Kurumlarının kurulması (1931-1932)
Üniversite öğreniminin düzenlenmesi (31 Mayıs 1933)
Güzel sanatlarda yenilikler

Atatürk’ün cumhurbaÅŸkanlığı döneminde yapmış olduÄŸu bazı yeniliklerdir.

Görev Süresi: 29 EKİM 1923-10 KASIM 1938

Ä°smet Ä°nönü Atatürk’ün ölümü üzerine 11 Kasım 1938′de cumhurbaÅŸkanlığına seçildi. Etkin siyasal yaÅŸamdan çekildikten bir yıl sonra cumhurbaÅŸkanı seçilebilmesi, büyük ölçüde Cumhuriyet’le özdeÅŸleÅŸmiÅŸ olmasıyla ilgiliydi. CumhurbaÅŸkanlığının yanı sıra CHP genel baÅŸkanlığına da getirildiÄŸinden yönetim üzerinde geniÅŸ otorite sahibi oldu. CHP’nin 26 Aralık 1938′de toplanan I. OlaÄŸanüstü Kurultay’ında partinin “deÄŸiÅŸmez genel baÅŸkan”ı seçildi. Ayrıca kendisine “Milli Åžef” sıfatı verildi.CumhurbaÅŸkanı seçilmesinden hemen sonra baÅŸlayan II. Dünya Savaşı (1939-1945) döneminde Ä°nönü ülkeyi savaÅŸtan uzak tutmaya çalıştı. SavaÅŸ yıllarındaki ekonomik ve toplumsal sıkıntılar ise, dönemin unutulmayan mirası olarak kaldı. Gene bu dönemde Hasan Ali Yücel’in öncülüğündeki Köy Enstitüleri kuruldu ve geliÅŸtirildi.II. Dünya Savaşı’nın hemen ardından, gerek uluslararası siyasetteki geliÅŸmeler, gerekse ülke içindeki yeni oluÅŸumlar rejimin genel niteliÄŸinde önemli deÄŸiÅŸiklikleri gündeme getirdi. Ä°smet Ä°nönü çok partili rejimdeki ilk muhalefet partisi olan Nuri DemiraÄŸ baÅŸkanlığında kurulan Milli Kalkınma Partisini engelleme giriÅŸiminde bulundu. Parti baÅŸkanının mallarını kamulaÅŸtırdı. 1945 yılında kurulan Milli Kalkınma Partisinden sonra 1946′da kurulan Demokrat Parti ile çetin bir seçim yarışına girdi.
14 Mayıs 1950 genel seçimlerinden sonra CHP iktidarı Demokrat Parti’ye (DP) bırakırken, Ä°smet Ä°nönü de cumhurbaÅŸkanlığından ayrıldı ve ana muhalefet partisi genel baÅŸkanı olarak siyasal rolünü sürdürdü. On yıllık muhalefet döneminde partisinin başında kaldı ve iktidarın zamanla sertleÅŸen siyasal baskılarına karşın, partisini güçlendirdi.

2. Dünya savaşı sonrası… Anadolu’ya giden Sayın Ä°smet Ä°nönü’ye vatandaÅŸtan tepki gelir; ”Siz bizi aç, susuz bıraktınız” diye. Rahmetli Ä°nönü ise, ”evet ben sizi aç susuz bıraktım ama babasız bırakmadım” der…

Ä°smet Ä°nönü’nün Ses kaydı Görev Süresi: 11 KASIM 1938-22 MAYIS 1950

1924 yılında Ä°ÅŸ Bankası’nın kurulmasında önemli rol oynadı. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluÅŸundaki savaşım çabalarında politikacı ve iktisatçı kimliÄŸi ile parladı. 1937-1939 yılları arasında BaÅŸbakanlık yaptı. Daha sonra siyasî yaÅŸamını Ä°zmir Milletvekili olarak sürdürdü. Partisinin 1950 seçimlerini kazanmasından sonra aynı yıl Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin üçüncü CumhurbaÅŸkanı seçildi. 10 yıllık CumhurbaÅŸkanlığı döneminde Adnan Menderes’i baÅŸbakan olarak tayin etti.

10 yıl boyunca sürdürdüğü bu görevden 27 Mayıs harekâtı ile 1960 yılında ayrıldı. Yassıada Mahkemesi tarafından idama mahkum edildi. (15 Eylül 1961) Dönemin papasının politik baskılarıyla cezası daha sonra müebbet hapse çevrildi. Yassıada’dan Kayseri bölge cezaevine nakledilen Bayar, 7 Kasım 1964 tarihinde rahatsızlığı nedeniyle serbest bırakıldı. 7 Temmuz 1966′da da dönemin CumhurbaÅŸkanı Cevdet Sunay tarafından, Anayasa’nın 97. maddesinde yazılı sebeplere dayanılarak affedildi.22 AÄŸustos 1986 tarihinde, 103 yaşında Ä°stanbul’da vefat etti.

Görev Süresi: 22 MAYIS 1950-27 MAYIS 1960

Tutuklu gazeteci ve öğrencilerin serbest bırakılmasını, yasaklı kapatılmış gazetelerin yeniden açılmasını saÄŸladı. Yeni anayasanın hazırlanması için Ä°stanbul Ãœniversitesi profesörlerini görevlendirdi. Yeniden demokratik düzene dönülmesinde, yeni askeri darbelerin önlenmesinde ve 1961 Anayasası’nın hazırlanmasında liderlik etti. Üçüncü ordu komutanı Orgeneral Ragıp Gümüş pala’yı genelkurmay baÅŸkanı olarak atadı ve iki ay sonra emekli olunca, kendisine Demokrat partilileri bir araya getirmek üzere Adalet Partisi’ni kurma görevini verdi. Komiteci bir albay tarafından yapılan suikast teÅŸebbüsünden yaralı kurtuldu. Kendini silahla vuranı affetti ve darbede rol oynayanları yurt dışı görevlere gönderdi. ABD ile SSCB arasındaki Küba krizinde, batı tarafında Türkiye’nin komünizme karşı koruyuculuk görevini yürüttü. BaÅŸbakanlık ve CumhurbaÅŸkanlığı görevlerine aday olmaları için yüksek düzeyli tıp ve mühendislik dalındaki Ankarada’ki akademik ÅŸahıslara teklif götürdü ve destek verme önerisinde bulundu. CumhurbaÅŸkanlığı için kendi adaylığı için ya da baÅŸkalarının adaylıklarına karşı hiçbir lobi ve giriÅŸimde açık ya da dolaylı ÅŸahsi rol almadı. Halk oyuna sunulan ve kabul edilen yeni Anayasa gereÄŸince, 10 Ekim 1961′de yapılan genel seçimlerden sonra oluÅŸturulan yeni Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından konulan adaylığı çoÄŸunluÄŸun desteÄŸini alarak 21 Ekim 1961′de Türkiye’nin dördüncü CumhurbaÅŸkanı olarak seçildi. Ä°lk Devlet AraÅŸtırma Kütüphanesi ve hükümete yol göstericilik görevini yasayla verdiÄŸi Türkiye Bilimsel Teknik AraÅŸtırma Kurumunu kurdu. Ä°ngiltere kraliçesi II. Elizabeth ve ABD baÅŸkan yardımcısı Lyndon Johnson’u konuk etti. Ä°ngiltere askeri uçaklarının Türk hava sahasını Kuveyt’i tehdit eden Irak’a karşı kullanması için izin çıkardı. Avrupalı liderlerle olan yakın diplomatik iliÅŸkileri sayesinde, Avrupa BirliÄŸi 1963 Ankara AnlaÅŸmasını ve bir yıl sonrada Assosiye Ãœyelik konumuna Türkiye’nin ulaÅŸmasını saÄŸladı. Ekim 1963′de Cumhuriyet’in 40. kuruluÅŸ yıldönümü nedeniyle Atatürk, Ä°nönü, Kennedy ve kendisinin konuÅŸmalarını içeren bir kutlama plağı yayınlattı. Cemal Gürsel Türkiye tarihinde ilk kez planlı ekonomiye geçim, Devlet Planlama TeÅŸkilatı ve Devlet Ä°statistik Enstitüsü kuruluÅŸu, 5 yıllık kalkınma planları, sendikalar, grev ve toplu sözleÅŸme yasalarının çıkarılması, Ortak Pazar üyeliÄŸi, SSCB ile iyi iliÅŸkiler kurulması, Kıbrıs’a garantör ülkeler tarafından müdahalesi, Cumhuriyet öncesi Erzurum ve DoÄŸu Anadolu’da iÅŸgalcilerle iÅŸbirlikçi isyancı azınlıklarca katledilen 250.000 sivil Türk halkının anıtsal temsili konusunda ulusal ve tarihsel önderlik niteliÄŸinde çalışmalar yaptı. Milli Ä°stihbarat KuruluÅŸu yasası ve düzenlemesi, Milli Güvenlik Kurulu’nun baÅŸlangıç ve geliÅŸtirilmesi, Türk ordusunun modernizasyonu, Ä°ran, Pakistan ile birlikte bölgesel kalkınma organizasyonunun kurulması, Avrupa ve Orta Asya memleketlerini baÄŸlayan mikrodalga radyo iletiÅŸim ağı kurulması, Turizm bakanlığının kurulması, GüneydoÄŸu Anadolu’nun kalkınma ve geliÅŸtirilmesi planları, Basın Yayın Yüksek okulunun ilk kuruluÅŸu da yine kendisinin Türkiye Cumhuriyetine olan katkılarıdır. CumhurbaÅŸkanı Celal Bayar ve Genelkurmay BaÅŸkanı Gen. Rüştü Erdelhun’a verilen hapis cezalarına af getirdi. En büyük önemi iyi eÄŸitilmiÅŸ bir gençlik ile, okuyan, çok ve dürüst çalışan bir Türk toplumuna verdi. 1966 yılında baÅŸlayan rahatsızlığının sürmesi, yurt dışında tedaviye raÄŸmen ağırlaÅŸarak komaya dönmesi ve görevini engellemesi üzerine, Anayasa uyarınca CumhurbaÅŸkanlığı görevi sona erdi. 1927 yılında Melahat Hanım’la evlenen ve Muzaffer isimli bir çocuÄŸu olan Cemal Gürsel, 14 Eylül 1966 günü sabah 06:45′de vefat etti. Geriye hiç bir vasiyet ve kendisi ile ilgili dilek bırakmadı. Anıtkabir devrim ÅŸehitleri bölümünde topraÄŸa verildi ve sonradan devlet mezarlığına nakledildi.

Görev Süresi: 27 MAYIS 1960-28 MART 1966

Türkiye’nin beÅŸinci cumhurbaÅŸkanı olan Cevdet Sunay, Trabzon’da doÄŸdu. Babası, alay müftülüklerinde bulunmuÅŸ Sabri efendi’dir. Cevdet Sunay Erzurum’da baÅŸladığı öğrenimini Kerkük, Edirne ve Ä°stanbul’da sürdürdü. Kuleli Askeri Lisesi’nde okurken 1917′de 1 Dünya Savaşı’nın yarattığı subay gereksinimi dolayısıyla kısa bir eÄŸitimden sonra topçu asteÄŸmeni olarak Filistin Cephesine gönderildi. 1918′de teÄŸmenliÄŸe yükseldi. Aynı yıl Kudüs yakınlarında bir çarpışmada yaralandı ve Ä°ngilizlere tutsak düştü. Ä°ki yıla yakın Mısır’da tutsak kaldıktan sonra yurda döndü ve KurtuluÅŸ Savaşına katıldı. Antep ve MaraÅŸ’ta Fransızlara karşı yürütülen çete savaÅŸlarında görev aldı. Daha sonra Batı cephesi’ne gönderilendi. Kütahya-EskiÅŸehir ve Sakarya savaÅŸlarıyla Büyük Taarruza katıldı. Cevdet Sunay Harbiye mektebini 1926′da yüzbaşı iken bitirdi. 1930′da Harp Akademisini bitirerek kurmay oldu. ÇeÅŸitli birlik ve karargahlarda görev yaptıktan sonra 1949′da tuÄŸgeneralliÄŸe yükseldi. 1950′de Genelkurmay Harekatı dairesi baÅŸkanlığına atandı. 27 Mayıs 1960′da ordunun yönetime el koymasından sonra Kara kuvvetleri komutanı, AÄŸustos 1960′da Genelkurmay baÅŸkanı oldu. 1966 yılında, bu görevinden ayrılarak CumhurbaÅŸkanlığı kontenjan senatörlüğüne seçildi. Cemal Gürsel’in rahatsızlığı sebebiyle görevden ayrılması üzerine, 28 Mart 1966′da Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin beÅŸinci CumhurbaÅŸkanı seçildi. Yedi yıllık görev süresini tamamladıktan sonra 1973 yılında CumhurbaÅŸkanlığı’ndan ayrıldı. 1929 yılında Atıfet Hanım’la evlenen ve üç çocuÄŸu olan Cevdet Sunay 22 Mayıs 1982 gününde vefat etti.

Görev Süresi: 28 MART 1966-28 MART 1973

1903 yılında Ä°stanbul’da doÄŸdu. 1916 yılında Bahriye Mektebi’ne girdi. 1923 yılında Deniz Harp Okulu’nu, 1933 yılında Deniz Harp Akademisi’ni bitirdi. Deniz Kuvvetleri’nin çeÅŸitli kademelerinde görev aldı. Roma, Berlin ve Stokholm’de Deniz AtaÅŸesi olarak hizmet verdi. 1936′da Montreux BoÄŸazlar Konferansı’na askerî uzman olarak katıldı. 1950 yılında AmiralliÄŸe yükseldi. OramiralliÄŸe kadar çeÅŸitli rütbelerde komuta görevleri yaptı. Deniz Kuvvetleri Komutanlığı görevinden 1960 yılında emekli olduktan sonra Moskova BüyükelçiliÄŸine atanmıştır. 1968 yılında Cumhuriyet Senatosu Ãœyesi oldu. 1973 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi’nce Türkiye Cumhuriyeti’nin altıncı CumhurbaÅŸkanı seçildi. 1980 yılında, yedi yıllık hizmet süresi tamamlandığından CumhurbaÅŸkanlığı görevinden ayrıldı. 1944 yılında Emel Hanım’la evlenen ve üç çocuÄŸu olan Fahri Korutürk, 12 Ekim 1987 gününde vefat etti.

Görev Süresi: 6 NİSAN 1973-6 NİSAN 1980

1936 yılında Maltepe Askeri Lisesi’nden, 1938 yılında Topçu AsteÄŸmen rütbesiyle Harp Okulu’ndan, 1940 yılında Topçu Sınıf Okulu’ndan mezun oldu. 1946 yılına kadar çeÅŸitli Topçu Birliklerinde Batarya Takım Komutanı ve Batarya Komutanı olarak görev yaptı. 1946 yılında girdiÄŸi Harp Akademisi’ni 1949 yılında bitirerek Kurmay oldu. 1958 – 1959 yıllarında Kore’de görev yaptı.1964 yılına kadar çeÅŸitli Karargah ve Birliklerde görev yaptı.1963 yılında TuÄŸgeneral, 1966 yılında Tümgeneral, 1970 yılında Korgeneral ve 1974 yılında OrgeneralliÄŸe yükseldi. TuÄŸgeneral rütbesi ile Kara Kuvvetleri Okullar Dairesi BaÅŸkanlığı, Tümgeneral rütbesi ile 58. Er EÄŸitim Tümen Komutanlığı ve 2. Ordu Kurmay BaÅŸkanlığı, Korgeneral rütbesi ile 11. Kolordu Komutanlığı, Kara Kuvvetleri Denetleme Kurulu BaÅŸkanlığı ve Kara Kuvvetleri Kurmay BaÅŸkanlığı görevinde bulundu. Orgeneral rütbesinde Kara Kuvvetleri Kurmay BaÅŸkanlığı, Genelkurmay II nci BaÅŸkanlığı ve Ege Ordu Komutanlığı yaptı. 5 Eylül 1977 tarihinde Kara Kuvvetleri Komutanlığına, 7 Mart 1978 tarihinde Genelkurmay BaÅŸkanlığı’na atandı.12 Eylül 1980 tarihinde yapılan askeri darbe ile ülke yönetiminin başına geçen Kenan Evren, 9 Kasım 1982 tarihine kadar “Devlet, Milli Güvenlik Konseyi ve Genelkurmay BaÅŸkanı”, 1 Temmuz 1983 tarihine kadar “CumhurbaÅŸkanı, Milli Güvenlik Konseyi ve Genelkurmay BaÅŸkanı” olarak görev yaptı. 12 Eylül Darbesi ile Türkiye’deki bütün özgürlükler askıya alındı ve 1983′teki seçimlere kadar olan yönetimin liderliÄŸini yaptı. Birçok siyasetçiyi hapse attırdı. Bunlardan en önemli olanları ise Alparslan TürkeÅŸ, Bülent Ecevit, Süleyman Demirel gibi ünlü siyasetçilerdir.7 Kasım 1982′de kabul edilen Anayasa ile, Türkiye’nin 7. cumhurbaÅŸkanı oldu. 9 Kasım 1989′da görev süresi doldu ve cumhurbaÅŸkanlığından ayrılarak Marmaris’te resimle ilgilenmeye baÅŸladı.1 Temmuz 1983 tarihinde kendi isteÄŸi ile Genelkurmay BaÅŸkanlığı görevinden emekliye ayrıldı.

Görev Süresi: 7 KASIM 1982 – 9 KASIM 1989

1927 yılında Malatya’da doÄŸdu. 1950 yılında Ä°stanbul Teknik Ãœniversitesi’ni Elektrik Mühendisi olarak bitirdi. 1952 yılında A.B.D’ne giderek ekonomi tahsili gördü. Türkiye’ye döndükten sonra Elektrik Ä°ÅŸleri Etüd Ä°daresi Genel Müdür Yardımcılığı’na atandı.

1961-1962 yıllarında askerlik hizmetini, Milli Savunma Bakanlığı Bilimsel Danışma Kurulu üyesi olarak yaptı ve Devlet Planlama TeÅŸkilatı’nın kurulmasına katkıda bulundu. Bu sırada, OrtadoÄŸu Teknik Ãœniversitesi’nde ders verdi.

Bir süre Başbakanlık Teknik Uzmanlar Kurulu Üyesi olarak çalıştı ve 1967-1971 yıllarında Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı görevini yürüttü. Ekonomik Koordinasyon Kurulu, Para ve Kredi Kurulu, RCD Koordinasyon Kurulu ve AET Koordinasyon Kurulu başkanlıklarında bulundu.

1971-1973 yıllarında Dünya Bankası’nda danışman olarak görev yaptı. Türkiye’ye döndükten sonra çeÅŸitli sınai kuruluÅŸlarında çalıştı ve 1979 yılı sonlarına doÄŸru BaÅŸbakanlık MüsteÅŸarı olarak atandı. Aynı dönemde Devlet Planlama TeÅŸkilatı MüsteÅŸarlığı görevini de vekaleten yürüttü.

12 Eylül 1980 müdahalesinden sonra kurulan Hükümete ekonomik iÅŸlerden sorumlu BaÅŸbakan Yardımcısı olarak atandı. 1982 yılında bu görevinden istifa etti. 1983 yılında Anavatan Partisi’ni kurdu ve aynı yıl yapılan genel seçimlerde partisinin birinci gelmesi üzerine hükûmeti kurmakla görevlendirildi ve böylece Türkiye’nin 19. BaÅŸbakanı oldu. 1987 seçimleri sonrasında tekrar hükümet kurdu ve baÅŸbakan olarak görev yaptı.

31 Ekim 1989′da Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye Cumhuriyeti’nin sekizinci CumhurbaÅŸkanı olarak seçildi ve 9 Kasım 1989 gününde bu görevine baÅŸladı.

31 Ekim 1989′da Anavatan Partisi’nin meclis çoÄŸunluÄŸuyla 8. CumhurbaÅŸkanı seçilen Turgut Özal 9 Kasım 1989 tarihinde resmi olarak görevine baÅŸladı. 17 Nisan 1993 tarihinde koÅŸu bandındayken kalp krizi geçirdiÄŸi öne sürülen Turgut Özal, otopsisi yapılmadan Adnan Menderes anıtının karşısında Ä°stanbul’da özel bir anıtta topraÄŸa verilmiÅŸtir. Otopsi yapılmadan defnedilmesi Özal’ın ölümünde karanlık noktalar olduÄŸu şüphelerini uyandırmaktadır.

17 Nisan 1993 gününde geçirdiÄŸi bir rahatsızlık sonucu görevi sırasında vefat etti. 1954′de Semra Hanım’la evlenen Turgut Özal’ın üç çocuÄŸu bulunuyordu.

Görev Süresi: 9 KASIM 1989 – 17 NÄ°SAN 1993

1 Kasım 1924′te Isparta’nın Atabey ilçesine baÄŸlı Ä°slamköy’de doÄŸdu. Ä°lköğrenimini doÄŸduÄŸu köyde, ortaokul ve liseyi Isparta ve Afyon’da bitirdi. Åžubat 1949′da Ä°stanbul Teknik Ãœniversitesi Ä°nÅŸaat Fakültesi’nden mezun oldu. Aynı yıl Elektrik Ä°ÅŸleri Etüd Ä°daresi’nde göreve baÅŸladı. 1948 yılında Nazmiye Hanım’la evlendi. 1954 yılında Barajlar Dairesi BaÅŸkanlığı’na, 1955 yılında da Devlet Su Ä°ÅŸleri Genel Müdürlüğü’ne atandı. 1962-1964 yıllarında serbest müşavir-mühendis olarak çalıştı.Siyasî yaÅŸamına, 1962 yılında, Adalet Partisi Genel Ä°dare Kurulu üyeliÄŸi ile baÅŸladı. 28 Kasım 1964′de bu Partiye Genel BaÅŸkan seçilmesinin ardından, kurulmasını saÄŸladığı ve Åžubat-Ekim 1965 aylarında görev yapan koalisyon hükûmetinde BaÅŸbakan Yardımcısı olarak görev aldı.10 Ekim 1965 genel seçimlerinde Isparta Milletvekili olarak Parlamento’ya girdi ve seçimlerde Adalet Partisi’nin tek başına iktidar olması üzerine Türkiye’nin 12. BaÅŸbakanı olarak Hükümeti kurdu. Süleyman Demirel, 4 yıl süren bu Hükümet’ten sonra 1969, 1970, 1975, 1977 ve 1979 yıllarında 5 kez daha hükümet kurdu.12 Eylül 1980 harekâtı üzerine görevden uzaklaÅŸtırıldı ve yedi yıl yasaklı olarak siyaset dışı kaldı. 6 Eylül 1987′de yapılan halk oylaması ile yasaklar kaldırıldı ve 24 Eylül 1987′de, DoÄŸru Yol Partisi Genel BaÅŸkanlığı’na seçildi. 29 Kasım 1987′de yapılan genel seçimlerde Isparta Milletvekili olarak yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne girdi. 20 Ekim 1991′de yapılan genel seçimler sonrasında, DoÄŸru Yol Partisi ile Sosyaldemokrat Halkçı Parti’nin oluÅŸturduÄŸu 49. Hükümet’te BaÅŸbakan olarak görev aldı.

16 Mayıs 1993 tarihinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin 9. CumhurbaÅŸkanı olarak seçildi. Görevini 2000 yılında dönemin Anayasa Mahkemesi BaÅŸkanı ve kendisi gibi Afyon Lisesi mezunu olan Ahmet Necdet Sezer’e devretti. CumhurbaÅŸkanlığı görevini tamamladıktan sonra aktif siyaseti bırakmıştır.