Çin geçtiğimiz haftalarda yapılan açıklamalar ile global internet sitelerini ülkesinde erişime kapatacağını açıklamış ve sebep olarak da ülke içerisinden internet girişimleri geliştirmeye insanları teşvik etmek olduğunu söylemişti. Sosyalist bir yaklaşım olduğu konusunda yorum yapmaya gerek yok. Zira işin siyasi boyutuna girmeye gerek yok ancak bu sansürcü zihniyetin mazereti ne olursa olsun insanları birbirine yaklaştıran interneti engellemeye hiçbir şekilde hakkı olamaz ve olmamalı. Devletlerin internet üzerinde tek yapmaları gereken internet altyapısını oluşturmak ve mümkünse bu işin eğitimini vermekten ibaret olması gerekiyor.
Ülkemizde de bu sorun ciddi bir şekilde tartışıldı ve hala da tartışılmaya devam ediyor. Hatta SansüreSansür isimli bir kampanya ile sansürcü zihniyetin websitelerini engellemeleri küçük kısa filmler ve gerilla hareketleri ile protesto edildi.
YouTube’un engelli olduğu devletlerden birisi olan Çin, ilk paragrafta belirtilen sebeplerden dolayı Google ve Google’ın tüm hizmetlerini engellemiş bulunuyor. Twitter üzerinden gelen tepkilere bakılırsa herkes oldukça şaşkın. Gmail, Google, Blogspot, Groups, Google Docs ve diğer tüm Google hizmetleri belirsiz bir tarihe kadar Çin’de engelli kalacak. Ancak Çin halkı Proxy siteleri ile bu tür hizmetlere ulaşabilecek.
Son 1 haftadır tüm haber kanallarında ve internet gündeminde olan bir diğer konu da İran’daki seçimler, sonuçları ve internetten seslerini duyurmaya çalışan İranlı blogcuların sitelerinin ve yurtdışı internet erişimlerinin engellenmesiydi. Twitter üzerinden seslerini duyuran İranlılar seçimleri protesto gösterilerini bu şekilde yurtdışına ulaştırıyorlardı.
Bakalım ABD’nin dev internet şirketleri İran halkının seslerini dünyaya duyurma çabalarına yardım ettikleri gibi Çin halkına da yardım eli uzatacaklar mı? Çünkü sadece bu protestoların tüm dünyaya ulaşması için yapılanları şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Twitter bakım yapacağı saati İranlı Twitter kullanıcılarının bilgi akışının aksamaması için başka bir saate aldı.
2. Google Translate Farsça metin çeviri özelliğini ekledi.
3. YouTube sadece İran ve protestolar ile ilgili bir kanal açtı.
4. Blogspot, İrandaki sansür ve engellemeler yüzünden birçok proxy adresi paylaşılarak açık tutulmaya çalışıldı.
İlk akla gelenler bunlar. Bakalım Çin’deki sansüre karşı internet siteleri ne gibi tavırlar takınacak ve ne tür yollar keşfederek Çin halkının seslerini duyurmasına ve iletişimi koparmamalarını sağlayacak.
Çin için Twitter arama sonuçları: http://search.twitter.com/search?q=china+google
İran için Twitter arama sonuçları: http://search.twitter.com/search?q=%23iranelection
Güncelleme: Yine Twitter’dan gelen haberler, Çin Hükümeti’nin bu engellemeyi kaldırdığı yönünde.